تغذیه کم کاری تیروئید در کودکان؛ بایدها و نبایدها

اگر مادری مثل من باشید که دختربچه کوچولویش مبتلا به کم کاری تیروئید شده، حتما می دانید که اولین سوالی که بعد از تشخیص به ذهن می آید این است: “خب، حالا چی باید بخوریم؟” باور کنید یا نه، من هم در ابتدا کلی گیج بودم! تیروئید کم کار در کودکان موضوعی است که اگر به تغذیه توجه نکنیم، اوضاع ممکن است بدتر شود. ولی نگران نباشید، در این مقاله قصد دارم تمام تجربیاتم را در این زمینه با شما به اشتراک بگذارم و بگوییم چه بایدها و نبایدهایی وجود دارد تا فرزند شما بهترین روزهای زندگی اش را داشته باشد.

چرا تغذیه مهم است وقتی کودکمان تیروئید کم کار دارد؟

کم کاری تیروئید (Hypothyroidism) یعنی غده تیروئید به اندازه کافی هورمون های خود را تولید نمی کند. این هورمون ها، فرمانده های اصلی متابولیسم بدن هستند و کمبود آن ها روی تمام اعضا، مخصوصا رشد مغز و بدن کودک تاثیر می گذارد. تغذیه مثل سوختی است که به این فرمانده ها کمک می کند تا درست کار کنند. مثلا کمبود ید، که ماده معدنی حیاتی برای ساخت هورمون های تیروئید است، می تواند مشکل را بدتر کند (مطالعات مرکز بهداشت جهانی WHO این را تایید می کنند). بنابراین، انتخاب غذاهای مناسب می تواند یک گام مهم و موثر در کنترل و بهبود وضعیت تیروئید باشد.

بایدهای تغذیه ای کم کاری تیروئید در کودکان

اول از همه، اجازه بدهید بگویم که ید اساسی ترین ماده معدنی در این زمینه است. این عنصر به ساخت هورمون های تیروئید کمک می کند. غذاهایی مثل جلبک دریایی (البته با احتیاط در کودکان)، ماهی، لبنیات، تخم مرغ، و نمک یددار باید در برنامه تغذیه کودک قرار بگیرند. همچنین سلنیوم و روی نیز نقش کلیدی دارند؛ غذاهایی مثل دانه آفتابگردان، مغزها، و گوشت مرغ به رشد مناسب تیروئید فرزندمان کمک می کنند.

نبایدهای تغذیه در کودکان مبتلا به کم کاری تیروئید

حالا که بایدهای تغذیه ای را شناختیم، نوبت به نبایدها می رسد. برخی غذاها اگر با احتیاط مصرف نشوند، می توانند عملکرد تیروئید را مختل کنند، مخصوصا زمانی که کم کاری تیروئید داریم. غذاهای گروه کلم مثل کلم بروکلی، کلم گل، شلغم و سویا ممکن است حاوی ترکیباتی به نام گوترژن باشند که مانع جذب ید شده و هورمون سازی تیروئید مختل می شود. البته نگران نباشید، خوردن اندازه معقول این مواد کاملاً امن است، ولی بهتر است در برنامه روزانه کودک شما کنترل شود. همچنین مصرف زیاد فست فودها، شکر و غذاهای فرآوری شده که باعث التهاب و اختلال در متابولیسم می شوند، باید به شدت محدود شوند.

نقش فیبر و اهمیت رژیم غذایی متعادل

جالب است بدانید یکی از مشکلات شایع در کودکان مبتلا به کم کاری تیروئید، یبوست است. تغذیه پر فیبر با میوه ها، سبزیجات و غلات کامل می تواند این مشکل را رفع کند و مثل یک دوست وفادار به دستگاه گوارش کمک کند تا بهتر کار کند. البته مراقب باشید از مصرف بیش از حد فیبرهای غیر محلول خودداری کنید تا جذب داروهای تیروئید مختل نشود! راستی یادتان باشد ساعت مصرف دارو و غذا را با پزشک متخصص حسابی چک کنید! این یک راز طلایی است که خیلی خانواده ها به آن بی توجهی می کنند.

چطور از ذائقه سختگیر کودک برای تغذیه مناسب استفاده کنیم؟

اگر فرزندتان مثل دختر من کمی سختگیر است، باید از روش های خلاقانه استفاده کنیم. مثلا من همیشه سبزیجات مورد علاقه اش را در سوپ یا کتلت مخفی می کنم و با کمی ادویه ملایم طعم ها را جذاب تر می کنم. به قول معروف، “ماهی را هر وقت از آب بگیری تازه است!” شیرینی های طبیعی مثل خرما، عسل (از سن مناسب به بعد) و میوه های رنگارنگ هم دوستان خوب ما هستند. یادتان نرود مشارکت بچه در انتخاب و آماده سازی غذا، اولین کلید موفقیت است.

آیا مکمل های غذایی همیشه لازم هستند؟

یکی از سوالات پرتکرار چیه؟ آیا حتما باید مکمل های ید یا سلنیوم بخریم؟ جواب کوتاهش این است: نه همیشه. در اکثر موارد، اگر تغذیه کودک کامل و متنوع باشد، نیاز به مکمل نیست مگر توسط پزشک توصیه شود. مصرف بی رویه مکمل ها می تواند مشکل ساز باشد. طبق گفته سازمان بهداشت جهانی، همیشه بهترین روش تامین مواد مغذی از طریق غذاست؛ مگر شرایط خاصی وجود داشته باشد. پس دلسرد نشوید و قبل هر اقدامی، با دکتر یا کارشناس تغذیه مشورت کنید.

تجربه ای شخصی از مسیر تغذیه مناسب برای تیروئید

اجازه بدهید یک خاطره کوتاه تعریف کنم! روزی دخترم مقابل بشقاب بروکلی که تازه درست کرده بودم ایستاد و گفت “مامان، من این سبزی رو دوست ندارم!” یک نفس عمیق کشیدم و گفتم: “باشه عزیزم، ولی من یک معجون جادویی درست کردم که هم سبزی داره هم طعم شیرین، امتحانش می کنی؟” به نظر معجزه کرد! کم کم بچه ها با تغذیه مناسب خودشان را بهتر احساس می کنند و شما هم خوشحال تر. پس ناامید نشوید، تغذیه درست می تواند شانس بهبود را چند برابر کند.

جمع بندی و انگیزه برای ادامه مسیر

در نهایت، مهم ترین نکته این است که با آگاهی و صبر، تغذیه کودک مبتلا به کم کاری تیروئید را مدیریت کنید. این بیماری دنیا را برای خانواده ها کمی چالش برانگیز می کند، اما با رعایت بایدها و نبایدهای تغذیه ای، کیفیت زندگی کودک شما بهتر خواهد شد. آیا نمی خواهید بهترین هدیه زندگی را به فرزندتان بدهید؟ یک تغذیه سالم، متعادل و دلپذیر! این یک سرمایه بلندمدت است که در آینده می بینید چطور شکوفا می شود. همیشه یادتان باشد، شما بهترین حامی و دوست کوچک ترین قهرمان زندگی تان هستید.

سوالات متداول (FAQs)

1. آیا کودکان مبتلا به کم کاری تیروئید باید از نمک یددار استفاده کنند؟

بله، نمک یددار یکی از منابع اصلی تامین ید است و کمک زیادی به بهبود وضعیت تیروئید می کند؛ البته میزان مصرف باید متعادل باشد.

2. مصرف سویا برای کودکان مبتلا به کم کاری تیروئید ایمن است؟

سویا حاوی گوترژن است و بهتر است در حد متعادل و با فاصله از داروهای تیروئید مصرف شود.

3. آیا تمام کودکان کم کار تیروئید نیاز به مصرف مکمل های ید دارند؟

خیر، بیشتر کودکان با تغذیه متنوع نیازی به مکمل ندارند مگر پزشک متخصص توصیه کند.

4. چه زمان باید داروی تیروئید را از طریق تغذیه جدا کنیم؟

معمولا داروها باید یک ساعت قبل یا دو ساعت بعد از غذا مصرف شوند تا جذب بهتر صورت گیرد.

5. آیا فیبر زیاد می تواند در اختلال تیروئید مشکل ایجاد کند؟

مصرف متعادل فیبر مفید است ولی زیاده روی می تواند جذب داروها را مختل کند؛ تعادل را حفظ کنید.

جدول خلاصه بایدها و نبایدهای تغذیه کم کاری تیروئید در کودکان

منابع و ارجاعات:

https://miamifood.ir